Ecuador : Amazona

1/6/2012

Queridos amigos!




Deze keer iets sneller een update, want wellicht leest toch niemand die lange update van de vorige keer ;). Ondertussen ben ik dus al meer dan een maand uitgestuurd naar een kleiner ziekenhuis in het midden van de Amazone (véééél warmer hier dus!) in de provincie Morona-Santiago. Van de 13 miljoen inwoners in Ecuador zijn er 5 miljoen kinderen, en daarvan leeft zo'n 37% hier in het midden van het tropisch regenwoud in deze provincie. Werk genoeg hier dus!

De gentenaren zijn eerst nog een weekje mee naar hier gekomen om het stadje samen te verkennen en de meer 'rurale geneeskunde' van hier te zien. Ondertussen zijn ze al een paar weken terug in België. Het was een zalige tijd samen! Ik had eerst veel schrik voor hun vertrek, want ik was het nu gewoon om veel dingen samen te doen met 'los Belgas', maar het nieuwe ziekenhuisje in de Amazone waar ik ben terechtgekomen is echt de max: boeiende pathologie en heel leuke mensen. Iedereen van dokters en verpleging leeft hier in huisjes rondom het ziekenhuis (een beetje zoals Sigrid in Zuid-Afrika indertijd) omdat alles afgelegen is. De enige manier om het dit 'stadje' (zonder dagen onderweg te zijn) te bereiken is met een 'avioneta', een klein vliegtuigje. Maar dat maakt het dus des te leuker want er worden 's avonds en in 't weekend altijd dingen samen gedaan (lopen, voetballen, filmpje kijken, zwemmen in de rivier...). Ik kan dus zeker niet klagen!

Mijn Spaans heeft de laatste weken ook wel een forse boost gekregen. De laatste 2,5 maanden sprak ik toch nog wel bijna de helft van de tijd Nederlands met de Gentenaren, maar nu ze weg zijn zit er niets anders op dan heel de dag enkel Spaans te horen en te spreken. En da's echt wel niet slecht, want het gaat toch nog een stuk vlotter nu.

Vaak moeten we ons hier beredderen met enkel onze klinische vaardigheden. De middelen om het 'ontstekingseiwit' CRP en elektrolieten (de zouten in het bloed) te testen zijn vaak "op" en op je bloeduitslag staat dan gewoon bij de aangevraagde test 'no hay reactivo'. Sneltesten voor malaria, dengue en leptospirosis (relatief vaak voorkomende aandoeningen hier) zijn er ook vaak niet (of moeten opgestuurd worden). Veel klinisch inschatten dus: niet evident, maar best boeiend!

Kinderen met slangenbeten zien we hier elke week. We doen dan een snelle stoltest in een proefbuisje op de spoed zelf: als het bloed niet stolt binnen de 20 minuten, krijgen ze 'anti-ofidico' (lokaal antigif) toegediend. Als er kinderen binnenkomen met een ernstige slangenbeet of schorpioenenbeet en ze mogelijks beademing nodig hebben, moeten we ze doorsturen naar een groter ziekenhuis voor beademing. Dan vragen we via de radio snel een avioneta (klein vliegtuigje) aan en gaat er iemand van ons mee op transport. Maar als ze 's nachts binnenkomen, kunnen we alleen maar hopen dat we het hier aankunnen tot 's ochtends, want 's nachts vliegen er geen avionetas...

Af en toe ondervind ik toch wel wat weerstand van algemene artsen ('rurales') die er al langer zijn en regelmatig kinderen opnemen (maar geen specifieke pediatrische opleiding kregen) bij mijn schuchtere pogingen tot vermindering van het antibioticagebruik. Gentamicine (een straf en zeker niet onschuldig antbioticum) wordt hier toch nog veel te vaak gebruikt bij opgenomen kinderen, 'want anders worden ze niet beter'. We namen de proef op de som. Twee broertjes van slechts een jaar verschil werden gelijktijdig opgenomen met een gelijkaardige 'matig ernstige longontsteking'. Aan de ene gaven zij ampi-genta, aan de andere gaf ik enkel ampicilline. En ze waren allebei gelijktijdig beter. Maar of dat het voorschrijfgedrag zal verminderen... We zullen zien ;)

Zelfs in het midden van het Amazonewoud voelen moeders zich trouwens met een kluitje in het riet gestuurd omdat je kinderen met een virale infectie enkel paracetamol voorschrijft. Voor 'hoest' mag je toch op zen minst een voorschrift voor 'amoxicilina' verwachten! Wat globalisering al niet met zich meebrengt...

Ondertussen werk ik ook mee aan een "malnutritie-programma" hier, want ondervoeding is toch nog steeds een belangrijk probleem hier in de Amazone, veel meer dan in Cuenca. Deze week heb ik een presentatie gegeven over de behandeling van ondervoeding. En we gebruiken nu ook meer speciale 're-alimentatie'-voedingen (F75, F100 en 'Plumpy Nut' voor de tropici onder ons). Het recept is van WHO, maar gezien de bureaucratie om nieuwe producten aan te kopen enorm is, bereiden we het zelf op magistrale wijze in de keuken van het ziekenhuis ;).

Ik heb trouwens deze week geleerd om steeds een zaklamp mee te nemen als we 's avonds in 't stadje iets gaan eten of drinken, want later op de avond werkt de straatverlichting niet meer en is er alleen de maan. Deze week botsten we dan ook in 't donker op een 'culebra' (gifslang) midden op de weg, een meter voor ons. Geen paniek, thuisfront, we zijn er in een wijde boog rond gewandeld, en er is altijd antigif in de buurt :). Maar dus lesje geleerd: altijd zaklamp meenemen!

Iemand vroeg nog naar het levensritme hier:
Wel, het gaat hier allemaal wat trager, mensen doen het wat kalmer aan, maar ze werken wel hard en veel. Er is een zeer goede werkethiek. Om 7h of 7h30 is iedereen present op zijn werk, 's middags is er meestal wel een grote pauze (en eventueel siesta) van een 2-tal uur, ze zijn er dan tot 17h, maar vaak hebben ze nog een tweede job 's avonds (ook de dokters!) om "beter te kunnen leven" met hun gezin. Er moet minder 'gepresteerd' worden in dezelfde tijd, maar de mensen werken hier wel erg veel en ze zijn daar heel punctueel en plichtsgetrouw in.

Wat ik niet ga missen eens ik terug in België ben:
- kip en rijst elke dag
- de warmte van het tropisch regenwoud
- enkel ijskoud water om te douchen
- de insectenbeten
- bachata (die dans slaat nu eens echt nergens op :p)
- elke hap groenten die doordrenkt is met koreander
- geen plafond hebben (het gebouw heeft er wel één, maar de
afzonderlijke kamers niet, zodat je elk geluid van alle andere kamers
tot in de details hoort, met alle gevolgen vandien :p)

Voilà, tot zover deze nieuwsflash!
Geniet van de zon, want ik hoor dat ze eindelijk haar intrede heeft gedaan in België!

Ciao!
Daan

Bron : Intal.be / Blog van Daan Van Brusselen