LAG haalde het nieuws in Bekkevoort dankzij een interventie van onze vrijwilligers bij een situatie van uitgebuite Roemeens seizoenarbeiders.
We willen snel op de bal spelen en hierrond onze bevindingen publiceren. Time is of essence, dus vergeef ons slecht geformuleerde zinnen of algemene chaos.
In september begonnen een 40-tal seizoenarbeiders uit Roemenië en Polen te werken op de boerderij van van der Velpen, kort bij Bekkevoort. P. was zelf Roemeense seizoenarbeider maar fungeerde als vertegenwoordiger. Baas van der Velpen vroeg werkkrachten en beloofde een contract, tweewekelijkse betaling, een degelijk loon, €100 per persoon per week voor eten, vergoeding voor vervoerskosten naar België en cash uitbetalingen. Op basis van deze overeenkomst bracht bemiddelaar P, een groep Roemeense arbeiders naar België. De arbeiders kwamen aan in verschillende groepen, in totaal gaat het om 40 arbeiders.
De arbeiders hebben nooit een contract gekregen. In de eerste 3 weken kregen ze enkel een minieme fractie van het beloofde geld voor voeding (circa €3000 euro voor 40 mensen voor 3 weken). De vervoerskosten werden enkel vergoed voor de eerste groep mensen. Toen ze na 2 weken om betaling vroegen, zei de werkgever dat dat enkel kon via bankrekeningen. Dat bleek onmogelijk omdat het gros onder hen niet over een bankrekening beschikt. Daarop zei de werkgever dat hij de betaling zou uitstellen. De toestand evolueerde tot schrijnende omstandigheden: de arbeiders hadden geen enkele inkomsten, ze hadden geen warm water en leidden letterlijk honger. Dit na dat zij weken aan een stuk 10,5 uur per dag werkten zonder pauze.
Baas van der Velpen bleef geld beloven... 'morgen'... Waarop P. uiteindelijk naar de politie is gestapt om de situatie aan te kaarten. De politie zei niets te kunnen ondernemen en verwees door naar de vakbond en de arbeidsinspectie. Ook de Roemeense ambassade werd betrokken, maar kon niets doen.
Via internationale solidariteit zijn de vrijwilligers van LAG dit te weten gekomen. We gingen langs bij de werknemers om poolshoogte te nemen van de situatie. Eten en medicatie waren het dringendste, ze hadden al 3 dagen niet gegeten. Baas Van der Velpen was hiervan op de hoogte en heeft zelf geen eten voorzien. Tijdens ons bezoek was het duidelijk dat ook accommodatie een groot probleem was, we kregen toestemming om foto's te maken als bewijs.
De werknemers zaten letterlijk vast. Zonder geld konden ze geen brandstof kopen om te vertrekken. Een paar van hen namen toch het risico en vertrokken zo. Anderen bleven op de boerderij van baas van der Velpen en staakten verder, in de hoop uitbetaald te worden zoals afgesproken.
Onze vrijwilligers zijn later teruggegaan met een vertaler. Ondertussen werd de vakbond gecontacteerd, zij hebben de Boerenbond ingeschakeld die druk wou uitoefenen op baas van der Velpen om de situatie te stabiliseren. Wettelijk gezien mochten de lonen enkel per overschrijving uitbetaald worden. Een paar werknemers hadden wel een bankrekening, dus het geld zou op hun rekeningen worden overgeschreven. Baas van der Velpen kwam langs met bewijzen van betalingen. De bedragen leken willekeurig, sommigen zouden €400, anderen bijna €600 krijgen. 8 mensen kregen geen bewijs van betaling, maar zouden dat 'in de avond' wel krijgen...
Een snelle rekensom rekening houdend met hun gewerkte uren, leerde ons dat de werknemers tussen de €4 en de €6 per uur betaald zouden worden. De stakingsdagen werden natuurlijk ook niet gecompenseerd.
De meeste werknemers wouden na deze betaling gewoon terug naar huis. Ze zouden wachten op het geld en dan vertrekken. Ze waren de situatie meer dan moe. Hoewel baas van der Velpen op de hoogte was van de staking en de situatie, de honger, heeft hij nooit ingegrepen. Zonder het eten en de medicatie dat onze vrijwilligers brachten, hadden deze werknemers tot niets toegang.
Zijsprong naar accommodatie:
De werknemers verbleven in een installatie van de boerderij. Op de foto's lijken geen ramen te staan. Toen ze aankwamen was het gebouw in nog slechtere staat als jullie op de foto's hier kunnen zien. Met hun eigen materiaal, gevonden dekens, matrassen en zetels hebben zij het ietwat leefbaar kunnen maken. Er was 1 keuken voor 40 mensen, waar water uit lekte vanaf je het gebruikte. Er waren 2 wc's die werkten, ook als er daar doorgespoeld werd, liep de vloer vol water. De douches waren in slechte staat en hadden enkel koud water. Vocht en schimmel waren aanwezig. Ook de slaapkamers waren verre van optimaal. Het vocht zat in de matrassen, er was 1 slaapkamer voor 12 mensen en niet genoeg slaapplek voor iedereen. Hierdoor sliepen mensen op zetels of op de grond.
Zijsprong naar gezondheid:
We weten natuurlijk allemaal dat leven in een vochtige ruimte allesbehalve gezond is, zeker als er schimmel zichtbaar aanwezig is. Daarbovenop nog eens niets te eten hebben... Maar 1 persoon had bijvoorbeeld een inhalator nodig, toen hij die toonde aan baas van der Velpen, werd zijn hand weggeduwd. Een andere werknemer had een arbeidsongeval en viel van een hoogte. Hij werd niet naar het ziekenhuis gebracht.
Zijsprong naar de chauffeurs:
De werknemers zijn naar België gekomen door beroep te doen op chauffeurs. Normaal gezien werden deze chauffeurs uitbetaald bij aankomst (zoals afgesproken) en konden zij verder met hun job. Omdat baas van der Velpen niet (volledig) wou betalen, zaten ook de chauffeurs hier vast. Hoe het verder exact met hen verlopen is, is ons niet duidelijk.
Vervolg
Na het uitdelen van de “betalingsbewijzen” wou baas van der Velpen zijn werknemers zo snel mogelijk weg. Hij had al nieuwe werknemers voorzien. Hij is op 17 september enkel geld komen geven voor brandstof. Met dat geld en een bewijs van betaling zijn de meeste werknemers vertrokken.
De dagen nadien gingen wij er van uit dat iedereen de boerderij verlaten had en een deel van het geld goed terechtgekomen zou zijn (we hoopten niet meer op de beloofde bedragen). Later vernamen wij dat er nog een paar werknemers aanwezig waren die verder wouden wachten tot de betalingen effectief gebeurden.
In deze periode kwam de arbeidsinspectie langs. Baas van der Velpen was op de hoogte en had de werknemers bevolen om te zeggen dat ze enkel 8u werkten en pauze hadden. De realiteit was werkdagen van 10,5u zonder pauze.
De overgebleven werknemers hebben nog steeds geen betaling gekregen. Ook andere arbeiders, die al vertrokken waren, lieten weten dat de betalingsbewijzen vals waren en er nog veel geld niet betaald was. Baas van der Velpen werd al eens vermeld in het nieuws en stond onder druk van arbeidsinspectie en Boerenbond, maar het deed hem weinig. Ondertussen geraakte het eten van de werknemers terug op, maar weggaan zou betekenen dat ze nooit hun geld zouden zien, als ze al konden vertrekken zonder geld.
Op 9 oktober loopt de situatie volledig uit de hand en krijgen we een zorgwekkende oproep van een werknemer om de politie te bellen. De werknemers bleven terecht vragen naar hun loon bij baas van der Velpen. Wij konden meeluisteren met een telefoongesprek tussen de werknemers en baas van der Velpen. Deze laatste eist met racistische uitlatingen dat de werknemers nu zijn domein verlaten. Na ongeveer 1 minuut roepen, dreigde baas van der Velpen langs te komen om hen te vermoorden. Na dit te vernemen hebben onze vrijwilligers de politie gebeld. Dat was nodig aangezien van der Velpen ook werkelijk langskwam, dronken en met een mes. Hij kon alvast de auto van de arbeiders beschadigen. De politie was op tijd ter plaatse en heeft baas van der Velpen meegenomen voor hij nog meer kwaad kon doen. Verder vroeg de politie aan de arbeiders om het domein tegen de ochtend te verlaten, aangezien de werknemers geen contract hebben dat hun verblijf legitimeert. Werknemers gaven aan dat de band tussen baas van der Velpen en de politie nauw is, waardoor ze aanvoelden dat de situatie hard ondermijnd wordt.
De werknemers verblijven nu bij onze vrijwilligers. Zij willen correct uitbetaald worden en dan terug naar huis.
Als anarchisten willen we hiermee het verdorven systeem van kapitalisme, structureel racisme, uitbuiting en hiërarchie aankaarten. Deze mensen zijn misbruikt en van geprofiteerd geweest. We eisen een correcte uitbetaling van alle 40 werknemers, een vergoeding voor geleden schade en de sluiting van het bedrijf Van der Velpen. Het is trouwens niet de eerste keer dat dit bedrijf met gelijkaardige klachten te maken kreeg.
We kozen voor directe actie, dialoog en rechtenverkenning en we gaan verder tot deze situaties gewoon stoppen. Het is onaanvaardbaar dat zo'n situaties voorvallen en willen benadrukken dat dat ook hier gebeurt, in ons heilige België, dat politie wegkijkt en mensen in een hoekje gedrukt, rechten ontnomen worden.
Wij zijn woedend, geschokt, maar vooral niet te stoppen tegen onrecht!
#LAG
Geen opmerkingen:
Een reactie posten